Subsidie tot € 500.000 voor restauratie en herbestemming monumenten
Wil je als eigenaar van een monument in Friesland restauratie- of herbestemmingswerkzaamheden uitvoeren? Deze provinciale subsidie biedt tot € 500.000 voor restauratie, herbestemming, dakherstel en onderhoud van rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten. Het programma steunt eigenaren bij het behoud van erfgoedwaarden, met aandacht voor cultuurhistorische kwaliteit en vakkundige uitvoering. Aanvragen kun je indienen tot en met 18 september 2026.
Subsidie tot € 500.000 | Aanvragers: monumenteigenaren | Aanvraagperiode: 14 september 2025 t/m 18 september 2026 | Subsidieplafond € 3.420.200
Toepassing
Waarvoor kun je deze subsidie gebruiken?
Deze subsidie biedt tot € 500.000 voor restauratie, herbestemming, deelrestauratie, dakherstel en onderhoud van rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten in Friesland.
Restauratie van een rijksmonument of gemeentelijk monument
Restauratie bij herbestemming naar een nieuwe functie
Deelrestauratie van een zelfstandig onderdeel of zelfstandig bouwkundige eenheid
Restauratie of reconstructie van het dak van een monumentale boerderij
Onderhoud van rijksmonumentale molens
Restauratie van groene monumenten (parken, tuinen, buitenplaatsen)
Doelgroep
Wie kan deze subsidie aanvragen?
Natuurlijke personen en privaatrechtelijke rechtspersonen die eigenaar of zakelijk gebruiksgerechtigde zijn van een rijksmonument of gemeentelijk monument.
Particuliere eigenaren van monumenten, niet zijnde woonhuizen
Stichtingen en verenigingen die monumenten beheren
Eigenaren van rijksmonumentale molens, boerderijen, kerken en groene monumenten
Overheidsorganisaties (gemeenten, waterschappen, zelfstandige bestuursorganen) zijn uitgesloten, evenals eigenaren van woonhuizen of oorspronkelijke woonhuizen (zoals pastorieën en dienstwoningen).
Werkgebied
Waar is deze subsidie beschikbaar?
Provincie Fryslân. Het monument waarvoor subsidie wordt aangevraagd moet binnen Fryslân gelegen zijn.
Voorwaarden
Welke voorwaarden gelden?
Aanvrager is eigenaar of zakelijk gebruiksgerechtigde van het monument
Bij restauratie: het casco is technisch urgent volgens een inspectierapport van de Monumentenwacht (matig of slecht)
Bij herbestemming: vooraf bouwhistorisch onderzoek door een onafhankelijke deskundige
Restauratieplan met ontwerpopgave wordt opgesteld door een architect, behalve bij dakherstel van een boerderij
Restauratie van rijksmonumenten gebeurt onder directievoering van een architect
Werkzaamheden starten binnen twee jaar na subsidieverlening
Werkzaamheden zijn voltooid binnen drie jaar na subsidieverlening (eenmalig verlengbaar met maximaal één jaar)
Werkzaamheden worden uitgevoerd conform de Leidraad subsidiabele instandhoudingskosten van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
Voor rijksmonumenten: project wordt aangemeld bij Restauratie Opleidingsprojecten (ROP)
Monument blijft minimaal 5 jaar in stand na de werkzaamheden
Monument is na restauratie minimaal 3 dagen per jaar openbaar toegankelijk, of opengesteld tijdens de jaarlijkse Open Monumentendag (bij gebruik als woning of bedrijf)
Voor herbestemming naar wonen: minimaal 2 woningen bij rijksmonumenten, minimaal 3 woningen bij gemeentelijke monumenten.
Restricties
Wat wordt niet gesubsidieerd?
Woonhuizen en oorspronkelijke woonhuizen, waaronder pastorieën, kosterswoningen en dienstwoningen bij buitenplaatsen
Monumenten in eigendom van een overheid of door een overheid gebruikt voor publieke taken
Archeologische monumenten
Aanvragen waarbij het subsidiebedrag minder dan € 5.000 bedraagt (molenonderhoud: minder dan € 500)
Werkzaamheden die al gestart zijn vóór indiening van de aanvraag, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming
Reconstructie als hoofdactiviteit, behalve vervanging van niet-traditionele dakbedekking door traditionele bij boerderijen
Restauratie of verplaatsing van molens binnen het molen-onderhoudsonderdeel
Schadekosten die volledig door verzekering worden gedekt
Kosten die al gesubsidieerd zijn op grond van de rijks-Subsidieregeling instandhouding monumenten (SIM)
Subsidie
Hoeveel subsidie kun je aanvragen?
De subsidie varieert per categorie, van minimaal € 500 voor molenonderhoud tot maximaal € 500.000 voor restauratie van rijksmonumenten. Het totale subsidieplafond bedraagt € 3.420.200 voor de aanvraagperiode 2025-2026.
Restauratie bij herbestemming rijksmonument: maximaal 65% van de subsidiabele kosten, tot € 500.000
Restauratie rijksmonument (geen molen): maximaal 50%, tot € 500.000
Restauratie rijksmonumentale molen: maximaal 60%, tot € 500.000
Deelrestauratie rijksmonument: maximaal 50% (60% voor molens), tot € 250.000
Dakherstel rijksmonumentale boerderij: maximaal 50%, tot € 25.000
Restauratie bij herbestemming gemeentelijk monument: maximaal 65%, tot € 25.000
Restauratie of dakherstel gemeentelijk monument: maximaal 50%, tot € 25.000
Deelrestauratie gemeentelijk monument: maximaal 50%, tot € 12.500
Onderhoud rijksmonumentale molen: maximaal 15%, van € 500 tot € 10.875
Verdeling vindt plaats op volgorde van datum van ontvangst van volledige aanvragen. Bij overschrijding van het plafond op dezelfde dag bepaalt loting de volgorde.
Subsidieadvies
Hoe maak je je aanvraag sterker? Zorg voor een actueel inspectierapport van de Monumentenwacht waaruit blijkt dat het casco matig of slecht is. Dien een volledig restauratieplan in conform de Leidraad subsidiabele instandhoudingskosten.
Welke fouten moet je vermijden? Start geen werkzaamheden vóór indiening van de aanvraag, anders vervalt de subsidiabiliteit van die kosten. Lever het aanvraagformulier ondertekend en volledig aan, want incomplete aanvragen krijgen de datum van aanvulling als ontvangstdatum.
Hoe profiteer je van het hogere herbestemmingspercentage? Voor restauratie bij herbestemming geldt 65% in plaats van 50%. Laat vooraf een bouwhistorisch onderzoek uitvoeren door een onafhankelijke deskundige en betrek de uitkomst aantoonbaar in de planvorming.
Wanneer schakel je een architect in? Bij een ontwerpopgave (wijziging van casco, gevels, dragende constructies of plafonds) is een architect verplicht voor restauratieplan en directievoering. Voor dakherstel van boerderijen geldt deze verplichting niet.
Wat doe je bij meerdere aanvragen? Per openstelling kan maximaal één aanvraag per monument worden ingediend. Spreid grote projecten niet over meerdere aanvragen op één monument.
FAQ
Wat is het doel van deze subsidie? Het stimuleren van restauratie, herbestemming en onderhoud van Friese rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten, als onderdeel van het omgevingsprogramma Erf-Goed 2025-2028.
Wie kan aanvragen? Eigenaren of zakelijk gebruiksgerechtigden van rijksmonumenten of gemeentelijke monumenten, met uitzondering van overheden en eigenaren van woonhuizen.
Hoeveel kan ik aanvragen? Het bedrag varieert per categorie: tot € 500.000 voor restauratie van rijksmonumenten, tot € 25.000 voor gemeentelijke monumenten en tot € 10.875 voor onderhoud van rijksmonumentale molens.
Wanneer kan ik aanvragen? Van 14 september 2025 tot en met 18 september 2026. Aanvragen buiten deze periode worden geweigerd.
Wat moet ik meesturen? Het aanvraagformulier van de Provincie Fryslân met de daarin vereiste bijlagen, waaronder restauratieplan, inspectierapport Monumentenwacht en eventueel bouwhistorisch onderzoek of omgevingsvergunning. Zie de aanvraagpagina voor het volledige overzicht.
Wat gebeurt er bij meerdere aanvragen op dezelfde dag? Bij overschrijding van het subsidieplafond op één dag bepaalt loting onder volledige aanvragen de volgorde.
Wat als mijn project langer duurt dan drie jaar? Eenmalige verlenging met maximaal één jaar is mogelijk na schriftelijk gemotiveerd verzoek aan Gedeputeerde Staten van Fryslân.
Kan ik bezwaar maken bij afwijzing? Ja. Op een afwijzing kun je onder de Algemene wet bestuursrecht binnen 6 weken bezwaar maken bij de Provincie Fryslân.
Aanvragen
Hoe vraag je deze subsidie aan?
Online via het aanvraagformulier op de website van de verstrekker (zie links).
De aanvraag moet de juiste handtekeningen conform de statuten bevatten.
Ontbrekende handtekeningen maken de aanvraag onvolledig.
Wat moet je meesturen?
Aanvraagformulier met alle vereiste handtekeningen
Restauratieplan met tekeningen, werkomschrijving of bestek en sluitende begroting (of offerte voor gemeentelijke monumenten en dakherstel boerderij)
Inspectierapport van de Monumentenwacht waaruit de technische urgentie blijkt
Bouwhistorisch onderzoek (bij herbestemming)
Tuin-historisch onderzoek (bij groene monumenten)
Omgevingsvergunning of vergunningaanvraag (indien vergunningplichtig)
Bronnen: Provincie Fryslân — Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026 (Provinciaal Blad 2026, nr. 8343), Provincie Fryslân — Openstellingsbesluit Subsidieregeling monumenten Fryslân 2026 (Provinciaal Blad 2026, nr. 8342).
Gebruikersnotities regeling/verstrekker
Deel je kennis/ervaring over deze regeling of verstrekker met de Fondswervingonline community.
Wij gebruiken cookies om het gebruiksgemak van deze website zo fijn mogelijk te maken. Je kunt hier lezen welke cookies we plaatsen. Wil je dit niet? Klik dan op ''Enkel noodzakelijke cookies"